Adijedj Bakas gebruikt de term groeiende volwassenheid om de flexibele rol van de consument in de samenleving te typeren. Bakas zegt dat de moderne mens zelf wil bepalen tot welke groep(en) hij of zij behoort en zich niet meer laat vastleggen door afkomst of achtergrond. We zijn door het internet in staat om contact te maken met culturen die we tien jaar geleden nog niet kenden, en door de nieuwe goedkope vliegtuigmaatschappijen kunnen we ze morgen al ontmoeten. Met meer snelheid dan ooit fuseren en transformeren oude en nieuwe culturen in ontelbare subculturen.

Cultuurveranderingen onderkennen
Het is voor elke onderneming van belang om de cultuurveranderingen te onderkennen en te beseffen dat de volwassen consument zich kritisch opstelt richting zijn omgeving en de commerciële verleidingen die hem daarin geboden worden. Een tekenend voorbeeld van een groep die vroeger deel uitmaakte van een eenduidige cultuur maar nu in staat is om zichzelf te onderscheiden, is de ouderengroep in Nederland.

Voorbeeld: Actieve ouderen
Door de veranderingen in de leefwereld van ouderen te schetsen hoop ik een beeld te kunnen geven van de dynamische wereld waarin we vandaag de dag leven.

De ouderen van nu wensen niet meer achter de geraniums te zitten, maar doen actief mee aan de hedendaagse individualistische samenleving. Zij worden hierbij geholpen door de technologische vooruitgang die hen helpt aan ingebouwde gehoorapparaten, elektrische fietsen en geavanceerde rolstoelen, maar ook aan comfortabele en efficiëntere medische apparatuur. Daarnaast zijn de huidige ouderen de eerste ouderen die de mogelijkheid hebben te genieten van het geld dat zij hebben kunnen sparen.

Deze mogelijkheden zorgen ervoor dat ouderen zich kunnen onderscheiden op basis van hun interesses en ambities. Zo zien we voor ouderen steeds meer nieuwe vormen van huisvesting ontstaan; bijvoorbeeld voor moderne ouderen aangepaste woonwijken langs de Spaanse kusten.

Ouderen maken zich los van hun oude leefgewoonten en zoeken ondanks hun leeftijd nog steeds naar verbetering en vooruitgang. En daarmee is deze bevolkingsgroep tekenend voor de gehele samenleving. Door de relatief hoge welvaart, de uitgebreide mogelijkheid tot scholing en de technologische vooruitgang heeft elke Nederlander meer dan ooit de mogelijkheid zich te onderscheiden van zijn cultuur. Allochtonen worden lid van hockeyclubs, vrouwen bekleden directiefuncties of voetballen en ongelovige kinderen gaan naar de kerk om de juistheid van het atheïsme te onderzoeken.

Wij bepalen zelf ons sociale omgeving
Tijd dan wel locatie is niet meer belangrijk. De technologische vooruitgang maakt het mogelijk live en gratis contact te hebben met iedereen die de beschikking heeft over een internetverbinding. Digitale sociale netwerken zoals Hyves of het internationale Facebook zijn een platform voor ontmoeting met contacten die we reeds kennen. De nieuwste sociale netwerken (o.a. MySpace en Twitter) laten ons aan de hand van onze interesses kennismaken met contacten die we nog niet kennen.

We voegen ons razendsnel bij nieuwe groeperingen en stellen onze eigen mix van contacten en netwerken samen. Deze contactmix op basis van interesse, en dus niet op basis van afkomst of cultuur, komt steeds duidelijker terug in ons dagelijks leven. We voelen ons steeds vrijer om ons aan te sluiten bij verschillende groepen met verschillende visies en ambities. Voor de verschillende gelegenheden hebben we verschillende kledingstijlen, opvattingen en gedragingen.

De grootste doelstellingen van ons leven definiëren niet meer een eindbestemming (Huisje, boompje, beestje) maar benoemen juist de manier waarop we die doelstelling willen behalen. We streven bijvoorbeeld naar vormen van geluk, onafhankelijkheid of juist gelijkheid. De weg naar deze idealen kiezen we persoonlijk en individueel. We kiezen onze school, vriendengroepen en elke nieuwe baan op basis van testimonials en vergelijkingen.

We leven verschillende levens
Onderweg langs al die contacten en netwerken gedragen we ons volgens de regels van de verschillende groeperingen. Onze eigen culturen vervagen en ons gedrag is een mix van strategisch gekozen handelingen die op dat moment gewenst zijn.

Bestsellerauteur van de boeken Purple Cow en All Marketers Are Liars Seth Godin zegt dat we onze culturen vervangen voor Tribes. Tribes zijn de groeperingen waarbij we ons tijdelijk dan wel levenslang aansluiten. We voegen ons bij de tribe, om datgene uit de groep te halen wat we willen. Wat een Tribe anders maakt dan een cultuur is het feit dat we zelf kiezen tot welke Tribes we willen behoren en dat we vrij zijn om verschillende Tribes te combineren of zelfs samen te brengen.

We leven in meerdere groepen op basis van interesse en ambitie, in plaats van bijvoorbeeld geboorteplaats of religie. We kiezen onze eigen groepen, onafhankelijk van onze familie of leefomgeving.

Dit inzicht is van belang omdat we ons moeten beseffen dat de ouderwetse doelgroepen niet meer bestaan. Bedrijven moeten inzien dat niet-variabele kenmerken als cultuur, afkomst en leeftijd niet langer een voorspellende factor zijn voor het gedrag van de consument. De moderne consument bepaalt zijn eigen leven, waar dan ook en met wie dan ook.

Wilt u hierover meer informatie? Neem dan contact op met Rico. U kunt zich ook inschrijven voor de maandelijkse nieuwsbrief vol met inspiratie en tips of met Rico linken op LinkedIN.

Vroeger was overleven de belangrijkste vorm van tijdsbesteding. Schaarste en gezondheid waren de belangrijkste peilers van de samenleving. Iedereen die er toe deed was bereikbaar op loopafstand. Onze hersenen zijn toegerust op deze vorm van samenleven. We kunnen van niet meer dan 150 mensen de karaktereigenschappen onthouden. Toen dorpen groter groeiden dan 150 inwoners ontstond de leiderschapssamenleving. Mensen werden verantwoordelijk voor kleine groepen, omdat de inwoners niet meer als individu te controleren waren.

Dit ging goed totdat het voor de gewone burger mogelijk werd om te gaan reizen. De een op een communicatie werd vervangen door postkaarten en later radio en televisie.

De huidige samenleving kenmerkt zich door de term Weak Ties en Network Sociality. Op vele verschillende plekken die geen onderling verband hebben kennen wij verschillende (groepen) mensen.

Om al deze mensen te verbinden zijn de online sociale netwerken ontstaan. We zien die mensen niet meer dagelijks of maandelijks, en juist daarom brengen we ze samen op de online netwerken.

Op de vraag wat het praktische nut is van sociale netwerken zegt René Jansen dat we moeten luisteren en participeren. Een organisatie die luistert naar online netwerken kan beter voorspellen. Nieuws, klachten of collectieve opinies beginnen vaak online. Een vroegtijdige voorspelling geeft een organisatie de mogelijkheid om strategisch en op tijd te reageren.

Maar wat te doen als de online opinie slecht is? Als er negatieve blogpostings online komen? Jansen zegt dat de organisatie op een feitelijke en bijna saaie manier de negatieve publiciteit moet proberen recht te zetten. De organisatie moet dus deelnemen aan het gesprek en op een duidelijke manier de onjuistheden uit de correspondentie halen. De volgende stap is het monitoren en registreren van de onjuistheden, zodat deze in de toekomst voorkomen kunnen worden.

De presentatie en verschillende whitepapers staan op Winkwaves.com